چرا اسلام در سرزمينى كه منحطترين فرهنگ را داشت، نازل شد؟

حق‏تعالى در قرآن كريم مى‏فرمايد: اَللَّهُ أَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ رِسالَتَهُ،(1). هر آنچه كه ما بتوانيم در تحليل و بررسى اين موضوع بگوييم با توجه به محدوديت‏هاى علمى و فكرى ما است و اشراف علمى لازم به اين قضيه را نداريم.

1- به فرض كه فرهنگ آن زمان عرب، فرهنگى منحط (و يا منحطترين فرهنگ) بوده باشد. در اين صورت حق‏تعالى اسلام را در سرزمين و در جايى نازل نمود كه در بدترين شرايط ممكن بود و اگر دينى بتواند در چنين زمينه‏اى تحولات بزرگ انسانى، فرهنگى و تمدنى ايجاد نمايد در شرايط بهتر با اطمينان مى‏توان گفت موفق‏تر خواهد بود. بنابراين بعثت پيامبر اسلام (ص) در ميان اعراب منحط حسن اسلام و قوت اين دين است.

2- بر چه اساسى مى‏توان گفت دين بايد در پيشرفته‏ترين فرهنگ نازل گردد؟ در حالى كه اديانى مانند يهوديت و مسيحيت در پيشرفته‏ترين مراكز فرهنگى دوران خود پديد نيامدند؟

 3- دور بودن عرب‏ها از مراكز فرهنگى و تمدنى به نوبه خود چند حسن داشته است:

- تأثيرات كمترى از فرهنگ و تمدن معاصر گرفته است.

- به طبيعت و زندگى طبيعى نزديك‏تر بوده است.

- خفقان و اختناق و استبداد و سركوب سياسى ساسانى بر آن حاكم نبوده است.

- علاوه بر خلوص فرهنگى و طبيعى‏تر بودن و زمينه مساعدتر سياسى براى ظهور و بروز دين الهى زمينه و سابقه و خاطره اديان الهى و ابراهيم و دين حنيف در آنجا وجود داشته است.

- شخص و شخصيت پيامبر اسلام نيز آزادتر و فطرى و رهاتر از آثار و اجبار فرهنگ و تمدن رايج و حاكم پرورش يافته و به ظهور حقايق فطرى نزديك‏تر بوده است و شايد در آيه شريفه اشاره به همين جهات باشد: « هُوَ اَلَّذِي بَعَثَ فِي اَلْأُمِّيِّينَ رَسُولاً مِنْهُمْ.»،(2) »اَلرَّسُولَ اَلنَّبِيَّ اَلْأُمِّيَّ»،(3).

- استجابت دعاى حضرت ابراهيم نيز بود «رَبَّنا وَ اِبْعَثْ فِيهِمْ رَسُولاً»،(4).

4- اگر دين اسلام در جاى ديگرى ظهور مى‏يافت، اعراب به جهت تعصب عربى در برابر پذيرش حق تعصب و لجاج مى‏ورزيدند در حالى كه تمدن‏هاى پيشرفته‏تر مانند ايران راحت‏تر توانست حقيقت الهى را ولو از فرهنگ و تمدنى ديگر بپذيرد. قرآن مجيد در اين باره مى‏فرمايد: وَ لَوْ نَزَّلْناهُ عَلى بَعْضِ اَلْأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ ما كانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ كَذلِكَ سَلَكْناهُ فِي قُلُوبِ اَلْمُجْرِمِينَ،(5).

پى‏نوشت‏

 (1) )انعام، آيه 124)

 (2) )جمعه، آيه 2)

 (3) )اعراف، آيات 157 و 158)

 (4) )بقره، آيه 129)

 (5) )شعراء، آيات 198 تا 200)

حق‏تعالى در قرآن كريم مى‏فرمايد: اَللَّهُ أَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ رِسالَتَهُ،(1). هر آنچه كه ما بتوانيم در تحليل و بررسى اين موضوع بگوييم با توجه به محدوديت‏هاى علمى و فكرى ما است و اشراف علمى لازم به اين قضيه را نداريم.

1- به فرض كه فرهنگ آن زمان عرب، فرهنگى منحط (و يا منحطترين فرهنگ) بوده باشد. در اين صورت حق‏تعالى اسلام را در سرزمين و در جايى نازل نمود كه در بدترين شرايط ممكن بود و اگر دينى بتواند در چنين زمينه‏اى تحولات بزرگ انسانى، فرهنگى و تمدنى ايجاد نمايد در شرايط بهتر با اطمينان مى‏توان گفت موفق‏تر خواهد بود. بنابراين بعثت پيامبر اسلام (ص) در ميان اعراب منحط حسن اسلام و قوت اين دين است.

2- بر چه اساسى مى‏توان گفت دين بايد در پيشرفته‏ترين فرهنگ نازل گردد؟ در حالى كه اديانى مانند يهوديت و مسيحيت در پيشرفته‏ترين مراكز فرهنگى دوران خود پديد نيامدند؟ 3- دور بودن عرب‏ها از مراكز فرهنگى و تمدنى به نوبه خود چند حسن داشته است:- تأثيرات كمترى از فرهنگ و تمدن معاصر گرفته است.

- به طبيعت و زندگى طبيعى نزديك‏تر بوده است.

- خفقان و اختناق و استبداد و سركوب سياسى ساسانى بر آن حاكم نبوده است.

- علاوه بر خلوص فرهنگى و طبيعى‏تر بودن و زمينه مساعدتر سياسى براى ظهور و بروز دين الهى زمينه و سابقه و خاطره اديان الهى و ابراهيم و دين حنيف در آنجا وجود داشته است.

- شخص و شخصيت پيامبر اسلام نيز آزادتر و فطرى و رهاتر از آثار و اجبار فرهنگ و تمدن رايج و حاكم پرورش يافته و به ظهور حقايق فطرى نزديك‏تر بوده است و شايد در آيه شريفه اشاره به همين جهات باشد: « هُوَ اَلَّذِي بَعَثَ فِي اَلْأُمِّيِّينَ رَسُولاً مِنْهُمْ.»،(2) »اَلرَّسُولَ اَلنَّبِيَّ اَلْأُمِّيَّ»،(3).

- استجابت دعاى حضرت ابراهيم نيز بود «رَبَّنا وَ اِبْعَثْ فِيهِمْ رَسُولاً»،(4).

4- اگر دين اسلام در جاى ديگرى ظهور مى‏يافت، اعراب به جهت تعصب عربى در برابر پذيرش حق تعصب و لجاج مى‏ورزيدند در حالى كه تمدن‏هاى پيشرفته‏تر مانند ايران راحت‏تر توانست حقيقت الهى را ولو از فرهنگ و تمدنى ديگر بپذيرد. قرآن مجيد در اين باره مى‏فرمايد: وَ لَوْ نَزَّلْناهُ عَلى بَعْضِ اَلْأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ ما كانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ كَذلِكَ سَلَكْناهُ فِي قُلُوبِ اَلْمُجْرِمِينَ،(5).

پى‏نوشت‏

 (1) )انعام، آيه 124)

 (2) )جمعه، آيه 2)

 (3) )اعراف، آيات 157 و 158)

 (4) )بقره، آيه 129)

 (5) )شعراء، آيات 198 تا 200)